A+
A
A-
Mündəricat Əsas səhifə nur-az.com
Kitabın adı: VİLAYƏT BAĞÇASI (birinci cild)
Müəllif: Ayətullahul-üzma Seyyid Əli Hüseyni Xamenei
Naşir:
Çap tarixi:
Səhifələrin sayı:
Çap növbəsi:
Tirajı:
Geri   İrəli


Əlbəttə, bizim xalqımız arasında İslam inancı və milli vicdan elə həddə idi ki, alimlərimizin və ali təhsillilərimizin bir qrupu sağlam qala bildilər. Odur ki, əsla bütün ali təhsilliləri dini və milli maraqlara biganə adlandırmaq olmaz. Lakin onlar universitet mənsubları arasından hakimiyyət kürsülərində görmək istədiklərini asanlıqla vəzifəyə gətirdilər və əllərində saxladılar. Buna əsasən, bu universitetlərdə təhsil almış siyasi şəxsiyyətlər, yəni mühüm dövlət postlarında çalışanlar bir nəsildə dinə yad oldular. Rza xanın dövründə, yeni elmlərin və Avropa mədəniyyətinin İrana yeni yol açdığı zaman yetişmiş nəsil əksərən etiqadsız idi.

Universitetdə dini inkişaf

Sonralar vəziyyət dəyişdi, çoxları din və məzhəb məsələləri ilə tanış oldular, ürəklərdə dini hisslər baş qaldırdı, düzgün düşüncələr peyda oldu, dindar ziyalılar meydana çıxdılar, Şəhid Müfəttih, Şəhid Mütəhhəri, Şəhid Behişti kimi nüfuzlu ruhanilər və digər dəyərli şəxsiyyətlər universitetlərə yol tapıb fəaliyyət göstərdilər. Bəzi universitet adamları din və məzhəb məsələləri ilə tanış oldular və onların istədiyinin əksi baş verdi. Əvvəldə isə bünövrəni elə qurmuşdular.

İmamın məqsədi

İmam bunu hamıdan yaxşı bilirdi, məsələnin köklərindən xəbərdar idi, Pəhləvi rejimi dövründə nümunələrini müşahidə etmişdi. O, ölkə problemlərinin həllini, müstəqilliyin və “nə şərqçi, nə qərbçi!” şüarının yaşamasının yolunu yeni ziyalıların və ali təhsillilərin din və məzhəbə üz tutmasında, digər tərəfdən, müxtəlif amillər səbəbindən dünya hadisələrindən, elmi inkişaflardan, ölkənin mühüm məsələlərindən kənarda qalan və bəzən qapalı düşünən ruhanilərin yeni məsələləri, elmi tərəqqiləri və dünyada baş verən hadisələri görmələrində, onlarla tanış olmalarında və yeni yolları sınaqdan keçirmələrində görürdü.

Məqsəddə birlik

Hövzə və universitetin sözügedən birliyi budur, yəni məqsəddə birlik. Məqsəd budur ki, hamı islamçı, müstəqil, mütərəqqi, öncül və örnək cəmiyyət qurmağa çalışsın; dünya xalqları ona baxanda cürətlənsinlər və dəyişikliyə can atsınlar.

Zəruri amil

Belə bir ölkə və cəmiyyət qurmaq üçün hövzə və universitet tələbəsi, hövzə və universitet, ruhani və ali təhsilli ziyalı mütləq bir-birinin yanında, çiyin-çiyinə və birgə bir məqsədə doğru hərəkət etməlidirlər. Bunsuz mümkün deyil. O, dindardır, bu isə dünyanın aktual məsələlərindən xəbərdar. İmam müəyyən həddə bunu həyata keçirdi. Bu gün bizim tələbələrimiz İslam istiqamətində hərəkət edirlər, onların çoxu inqilab gəncləri və inqilab övladlarıdır.

Universitetdə İslam dəyərləri

Mühüm olan universitetə hakim üsuldur. Bu üsul və əlaqələr İslama tam uyğun olmalıdır. Demək olar ki, əsasən belədir də. Rektorlar universitetlərdə İslamı birinci bilməlidirlər. Universitet müsəlman və öhdəlikli mütəxəssislərin yetişdiyi yer olmasa, inqilabın istədiyi universitet olmayacaq. Bu da yalnız universitetlərdə bünövrənin, üsulun və sistemin İslam əsasında olması ilə mümkündür. Dərslər nə olur-olsun, müəllim kim olur-olsun, münasibətlər İslam münasibətləri olmalıdır; yəni rektor, tələbə və müəllimlər birinciliyi İslama verməli, İslam hökmlərinə əməl etməlidirlər.

İslam dəyərləri universitetdə müsabiqə formasını almalı, İslam qərib olmamalı, İslama uyğun əməl və öhdəliklər barmaqla göstərilməməli, namaz, əmanətdarlıq, doğru danışmaq, səmimiyyət, qardaşlıq, mücahidlik, həvəs və səmimiyyətlə dərs oxumaq, təhsildə bir-birinə kömək göstərmək, müxtəlif bilik və məlumatlara dərindən yiyələnmək hissləri geniş yayılmalıdır.

Elm və bilik İslam dəyəridir. İnsanın elmi sevmədən, təhsilə əhəmiyyət vermədən, yalnız bir kağız parçası əldə etmək və onun sayəsində işləmək üçün yox, pul qazanmaq üçün işə düzəlmək məqsədi ilə universitetə girmək, xalqın imkanlarından və dövlət büdcəsindən istifadə etmək İslam işi deyil; tələbə belə dərs oxusa, İslamdan deyi; müəllim belə dərs desə, İslamdan deyil. Çünki bizim gənclərimiz, qız və oğlanlarımız Allaha şükür olsun ki, onsuz da müsəlmandırlar.

Tələbənin inqilaba dair məsuliyyəti

Universitetlərimizdə mühüm məsələlərdən başqa birisi gənc təbəqənin inqilaba qarşı məsuliyyət hiss etməsi, özünü bu məsələlərdən kənar bilməməsi və inqilabın bu gün ondan hansı vəzifəni tələb etdiyinə baxmasıdır: o, inqilabın inkişafında hansı rolu ifa edə bilər və vəzifəsi nədir? Tələbə Allahın lütfü ilə həmişə inqilab işlərində hazır olan böyük xalqımızdan ayrılmamalı, xalqın inkişafına və ayıqlığına kömək etməli, savadlanmasına yardımçı olmalıdır. Universitetin qapısı xalqın üzünə açıq olmalı, tələbə universitetdə məhdud olmamalı, ölkə və cəmiyyət məsələlərində ailə üzvləri və dostları arasında maarifləndirmə aparmalıdır.

Bugünkü gəncin tarixi imkanı

Bizim gənclərimiz bilsinlər ki, ölkəmizin tarixində istedadlı və elmli gənc üçün ən azı son 7-10 əsrdə bugünkü kimi fürsət yaranmamışdır. Əgər monqolların hücumundan sonrakı tarixi vərəqləsəniz, görərsiniz ki, bütün bu 7-8 əsrdə - monqollardan qabaqkı dövrdən bu günə qədər bu ölkədə istedadlı və düşüncəli insan üçün heç zaman belə inkişaf şəraiti yaranmamışdır. Əlbəttə, tarixi öyrənmək lazımdır. Bu, əhəmiyyətli məsələdir. Əgər bugünkü mövqe və vəziyyətmizi düzgün qiymətləndirmək və hansı mövqedə olduğumuzu bilmək istəyirsinizsə, tarixi öyrənməniz lazımdır. Tarixi yaxşı bilmək çox mühüm məsələdir.

Çox da dəqiq olmasa da, yazılanlara görə, hicrətin dördüncü və beşinci əsrlərində mədrəsələr olmuş və tələbələr təhsil almışlar. Əlbəttə, Qəznəvi, Səlcuqi və digər bu kimi diktator sülalələr nəfəs almağa da macal vermirdilər. Amma nizamiyyə mədrəsələri açırdılarsa da, bu o demək deyildi ki, hamıya elm və təhsil imkanı yaranırdı.

Daha nökər, daha əziz

Sonra da yeni mədəniyyət, universitetlər və bu kimi məsələlər meydana çıxdı. Universitet açmaqda birinci məqsəd gəncləri savadlandırmaq deyildi, hakimiyyətin müstəmləkə və hegemon qütblərinə daha tez qoşulması və nökərlik etməsi üçün kadr yetişdirmək idi. Daha çox nökər olan daha əziz idi, azadfikirli, müstəqil düşüncəli və qurucu insan isə sevilmirdi. Çünki əcnəbilərdən asılılıq hökumətlərin əsas prinsipinə çevrilmişdi.

Pəhləvi rejimini kim hakimiyyətə gətirmişdi? Rza xanı və Məhəmmədrza xanı kim hakimiyyətə gətirmişdi? Onlar şah olduqları bütün dövrdə özlərini hakimiyyətə gətirənlərin maraqlarına xidmət edirdilər. Bilirdilər ki, onlarla əlaqəni kəssələr, hakimiyyətdə qalmaları mümkün deyil.

Təhsil imkanı - ilahi fürsət

Görün bu gün Fars körfəzində vəziyyət necədir. Bu hökumətlər canlarının Amerikanın əlində olduğunu bilirlər; Səudiyyə hökuməti bir cür, Küveyt hökuməti bir cür, digərləri də bir cür. Pəhləvi rejimi də onlar kimi idi. Hakimiyyətin məqsədi və istiqaməti asılılıq və muzdurluqdan ibarət idi. Tələbəni də belə görmək istəyirdilər, alim də istəyəndə belə istəyirdilər.

Bu gün elə bir dövrdür ki, universitet, tələbə, gənc, qadın, kişi, ölkənin hər hansı nöqtəsindən, hər hansı təbəqəsindən olursa-olsun, şəxsi, etnik, coğrafi və digər mənsubiyyətlərə baxmayaraq, hamı alim, təhsilli, ölkəsinə faydalı, xalqının müstəqil və azad hərəkəti istiqamətində təyinedici olmasının mümkünlüyünə ümid bəsləyər bilər. Bu, olduqca dəyərli bir şeydir.

Bu gün dərs oxumaq həqiqətən, bir ilahi fürsətdir. Din yolunda, şərəfli İslam yolunda dərs oxuyun. Bu İslam bu gün xalqımıza belə dəyərli və üstün məqam bəxş etmişdir. Bizim xalqımız böyük güclərin təhdidlərinə məhəl qoymur. Bu, şərəf və başucalığıdır.

Supergüclərin ağzına baxmaq

Siz bu gün Fars körfəzində baş verən hadisələrə baxın. Bu dövlətlərin hər birinin gözü supergüclərin birinin ağzına baxır ki, görsünlər nə istəyirlər, nə deyirlər və bununla öz mövqelərini tənzim etsinlər. Hətta insanın asılı olduqlarına inanmadığı dövlətlər də belədir. Amerika bir söz danışır, bunlar dərhal fərqli mövqelərini düzəldirlər. Haqq nədir, xalqın marağı nədir, vicdan nə istəyir? Bunlar nəzərə alınmır.

Transmilli şirkətlər

Təbii ki, ABŞ hökuməti xalqına yox, öz hegemon maraqlarına, iqtisadi kompaniyalara, ona istiqamət verən və onu idarə edən gizli və sirli qüvvələrə çalışır. Bir neçə yüz min Amerika əsgərinin Ərəbistan səhralarında qalmasının Amerika xalqına xeyri yoxdur. Neft, polad şirkətlərinin, nəhəng transmilli şirkətlərin maraqları onların maraqlarıdır. Hər bir şey Allahı və xalqı tanımayan belə çirkin qüvvələrə xidmət edir.

İslamı və inqilabı yaşatmaq

Bu arada haqqı, məsləhəti və düzgün sözü öz meyarlarına uyğun ölçən və qorxmadan dilinə gətirən dövlət və xalq bizik. Bu, bir ölkə və xalq üçün böyük üstünlükdür. Bunu bizə inqilab və İslam verib. İslamı və inqilabı yaşatmaq, onun yolunda çalışmaq və köklərini dərinləşdirmək lazımdır. Bu iş üçün ən mühüm yer hövzə və universitetdir.

Universitetin xətti

Elm hövzələrində gənc, əziz, zəhmətkeş, gözləntisiz və mömin tələbələr, həmçinin əziz universitet tələbələri, bu gənclər, xalqın övladları, universitetlərdəki ən yaxşı və ən pak insanlar gərək İslam xəttində, ölkənin ucalığı, İslam bayrağının ucaldılması, dünya xalqlarının oyadılması, hegemon qüvvələr tərəfindən öldürülmüş dünyaya ruh üfürmək üçün dərs oxusunlar, çalışsınlar və əmin olsunlar ki, müsəlman ölkəmizin sabahı bu günündən qat-qat yaxşı olacaq. Bu sizin məqsədinizdir. Bu, hövzə və universitetin birliyinin məqsədidir.

Sözlərimin sonunda yenidən Buşəhr vilayətindən və müxtəlif şəhərlərdən uzun yol gəlmiş əziz şəhid ailələrinə, əlillərə və əsirlikdən azad olanlara, həmçinin Livandan gəlmiş əzizlərə təşəkkür və onların hamısı üçün dua edirəm. Ümidvaram ki, Allah onların hamısına xeyirli əvəz versin və siz tələbə əzizləri Öz yolunda möhkəm və davamlı etsin!

Allahın salamı və rəhməti olsun sizə!


 

Təmənnasız tədqiqat[21]

Bismillahir-Rəhmanir-Rəhim.

Büdcə prioriteti

İnsan doğrudan da inqilabı və dini sevən öhdəçi bir qrupun ali təhsilə aid yüksək vəzifələrdə çalışdığını gördükdə ürəkdən sevinir. Allah cənab Doktor Müini və sizləri qorusun, işlərinizdə müvəffəq etsin! Sizin iş başında olduğunuza və gələcəyimizin ən əsaslı orqanının öz adamlarımızın əlində olduğuna görə sevinirik. Ümidvarıq Allah sizə kömək etsin, çünki iş ağırdır.

Buyurduğunuz büdcə məsələsinin heç biri mənim üçün yeni deyil. Ola bilsin, bəzi dövlət məmurlarının bizimlə əlaqəsi olmasın, amma sizlər –cənab Doktor Müin və bəzi qardaşlar dəfələrlə mənimlə iclas keçirmisiniz. Cənab Səliminin dediyi noxud və lobya məsələsini - mənim yaddaşım pis deyil - və digər sözləri bəzi cənabların iştirak etdiyi və gecə keçirilən iclasda demisiniz. Hər halda, bu məsələlər qulağıma tanışdır. Müqayisə etdikdə görürəm ki, gözləntilər keçmişdə az idi, indi isə çoxalıb. Bu, Allaha şükür olsun ki, işin inkişafının əlamətidir.

Bir neçə il bundan qabaq, cənab İftixar Hüseyninin Pedaqoji Universitetə rektor təyin edilməsindən öncə baxış keçirmək üçün oraya getmişdim. Orada mənə şikayət etdilər ki, kitab almaq üçün 80 min dollar pul lazımdır, amma yoxumuzdur. Mənim doğrudan da ürəyim ağrıdı. Əlbəttə, onlara bu pulu vermək imkanım yox idi. Yəni büdcə, pul və maddi imkanlar mənim əlimdə deyildi. Gəlib hökumətlə, Baş nazirlə və bacardığım hər kəslə söhbət etdim, dəfələrlə təkrarladım. Söhbət valyutadan, puldan, bəzi bəxşişlərdən düşəndə mən onu xatırlayır və deyirdim ki, bu ehtiyaclar olan halda prioritet olmayanları önə keçirmək düzgün deyil. İndi isə ehtiyaclar daha da artıb.

Dediyim kimi, bacardığım qədər kömək edəcəyəm, parlamentə də deyəcəyəm. Əgər özümdə pul olsaydı, bilin ki, belə yaxşı yollarda xərcləmək üçün əsla tərəddüd etməzdim. Lakin bilirsiniz ki, mənim ixtiyarımda pul yoxdur ki, bunları təmin etsin. Qarun var-dövlətinə görə yerin altına batdı, biz isə əslində, varımızın yoxluğuna görə.

Universitetin maddi vəziyyəti

Hər halda, siz universitetin vəziyyətini bilirsiniz. Cənab Doktor Müin, cənab Rəhami və əvvəllər parlamentdə, yaxud icra orqanında çalışmış bəzi cənablar ölkənin vəziyyətini bilirlər. Düzdür, indi keçmişə nisbətən çox yaxşılaşıb. Siz indiki vəziyyəti 81, 86 və 87-ci illərlə, ölkənin doğrudan da yoxsul dövrü ilə müqayisə etsəniz, görərsiniz ki, indi bir qədər yaxşılaşıb.

Elm, alim və sənaye

Elm və alimimiz olmasa, sənayemiz də olmaz. Quyuya su tökməklə dolmaz. Nağd işlər ölkənin proqram hazırlayanlarının gözünü tutur. Bəlkə onların da təqsiri yoxdur. Ona görə ki, nağd ehtiyaclar doğrudan da çox böyük və mühümdür. Eyni zamanda gərək belə baxışları da olsun.

Mən əminəm ki, cənab Haşimi bu işlərdə ciddidir. Yəqin ki, cənab Doktor Müin Mədəni İnqilab Ali Şurasında bunu görür. Siz görürsünüz ki, o, bizim o zaman neçə ayda bir dəfə israrla şuranın iclasına çəkib gətirdiyimiz cənab Haşimi deyil. İndi bu məsələyə doğrudan da ciddi yanaşır və məsuliyyət hiss edir. Yaxşı olar ki, orada da deyilsin. Mənim də etirazım yoxdur, nə lazım olsa, ona, parlamentə, Ali təhsil, Proqram və büdcə komissiyalarına deyəcəyəm. Lakin onların imkanları mənim sərəncamımı qeyd-şərtsiz icra edəcək həddə deyil. Yəni mən sərəncam verə bilmərəm ki, bu işi görün. Bilirəm ki, onlar bu sərəncamı yerinə yetirsələr, balans pozular. Çünki hökumət və onun müxtəlif orqanları, Proqram və büdcə komissiyası müvazinəti bərqərar etməkdən ötrüdür.

Ədalət

Hər halda, ehtiyac sahibi ehtiyacından başqa bir şey görmür. Siz öz ehtiyacınızı görürsünüz və haqqınız var. Amma sizin kənarınızda başqa bir sahə var, onun da ehtiyacı, onun da haqqı var. İmkan məhdud olanda nə varsa, bütün qurumlar arasında ədalətlə bölünməlidir. Buna görə də mən qəti sərəncam verməyəcək, amma təkidlə tövsiyə edəcəyəm.

Mahir idarəçilik

İndi ki imkanlar zəifdir, siz ciddi çalışın, görün zəif imkanlarla maksimum fayda yetirmək üçün nə etmək olar. Bu, işin məharətli yollarından biridir. Parça çox olsa, hər yerindən duran dərzi paltar çıxara bilər. Məharətli dərzi odur ki, az parçadan paltar çıxarsın. İndi ki sizin parçanız azdır, gərək birtəhər vəziyyətdən çıxasınız. Məharətinizi göstərin.

İmkansızlığın kompensasiyası

Mənim fikrimcə, bunun iki yolu var: biri maddi yoldur, o da budur ki, proqram hazırlayanlar, cənab Doktor Səyyari və başqa qardaşlar ali təhsilin prioritetlərini təyin etsinlər. Görün indi əlinizdə olan büdcəni harada xərcləmək daha vacibdir. Yəni doğrudan da ən vacibini tapın və prioritet seçin.

Mən hökumətin və onun müxtəlif qurumlarının vəziyyətindən xəbərsiz deyiləm. Amma bizim sıxıntıda olduğumuz bu bir neçə ildə bəzi yerlərdə yersiz əliaçıqlıqlar da etdilər; halbuki başqa bir yerdə aclıq çəkirdilər. Deyə bilməzsiniz ki, ali təhsil bundan istisnadır, yaxud ali təhsil bizim əlimizdə olduğundan, biz istisna olmalıyıq. Xeyr, hər halda, onlar da bizim yaxşı qardaşlarımız idilər. Bu işi edənlər də xəyanət etmək istəmirdilər, səhvə yol verdilər. Hər bir insan səhv edə bilər. Ehtiyatlı olun, prioritetləri dəqiq təyin edin və görün hansı işləri hansılara görə saxlamaq olar.

İkinci yol mənəvi yoldur. O da budur ki, biz universitetdə mənəviyyatı yaddan çıxarmayaq. Heç lazım deyil ki, mən sizə tövsiyə edim. Özünüz bilirsiniz ki, bütün sahələrdə sizə böyük inamın var. Lakin qorxum budur ki, bizim dəqiq və aydın prinsiplərimiz yaddan çıxar.

Görün bomba altında dayanıb müharibə, yaxud başqa bir şey üçün hansısa proyekti icra edənlər nə üçün bunu etdilər. Onları pul saxlamamışdı. Ehtiyatlı olun ki, onları orada saxlayan amil universitetlərdə zəifləməsin. Siz doğrudan da bu məqamı dərk etməlisiniz. Mən buraya gələn İslam birliklərinə də bu sözləri deyirəm, Universitet cihadı təşkilatına da, deputatlara da. Siz universitetlərin rəhbərlərisiniz. Mənim fikrimcə, bu məsələyə onların hamısından artıq məsuliyyət daşıyırsınız. Çalışın ki, universitet daxilində bu mənəvi dəyərləndirmələr həqiqətən, düzgün formada baş tutsun.

Siyasi cinah məsələləri

Qurumunuzun siyasi cinah məsələlərindən kənara çəkildiyinə toxundunuz. Əlbəttə, mən sizdən bundan qeyrisini gözləmirdim. Əvvəldən də sizi belə tanıyırdım. Allaha həmd olsun ki, yanılmamışam. Bu ruhiyyəni universitetin daxilinə köçürün və bizim müsəlman tələbələrimizin siyasi cinah üstündə bu qədər dava etmələrinə qoymayın.

Mən universiteti tanıyıram. Universitetdə bizim dindar müsəlmanımız ümumi olaraq kiçik azlıqdadır. Digərləri dinsiz deyillər, əksəriyyət müsəlmandır, amma dinsizlikdə maraqlı olan bir azlıq da var. Adını “hizbullahçı” qoyduğumuz güclü dindar qüvvə isə çox azdır.

Hizbullahçı

Yalnız dinə inanan birisinə “hizbullahçı” demirlər. Hizbullahçı o şəxsdir ki, dini istiqamətdə hərəkət etməkdə maraqlıdır, məqsədi var. Bunlar ümumi olaraq azlıq təşkil edirlər. Hətta inqilabdan sonra yaradılan və güclü mənəvi sərmayə qoyulan Pedaqoji universitetdə də belədir. İndi həmin azlıq da bir-birinin canına düşmüş və həmişəki kimi davaya başlamışlar. Siz qoymayın, müdaxilə edin, onları bir-birinə yaxınlaşdırın, sülh yaradın, hamının birgə əməkdaşlığını istəyin, birini o birinə qarşı gücləndirib, yaxud zəiflətməyin. Bu mühüm məsələni onlara başa salın.

Yaxşı müsəlman uşaqlar

Çalışın bu tədqiqat mərkəzlərinə və digər bu kimi yerlərə yaxşı müsəlman uşaqlar daxil olsunlar. Mən bir qədər şikayətlər gələn Səhiyyə və Tibbi Təhsil Nazirliyindəki qardaşlara da bu tövsiyələri etmişəm, sizə də deyirəm. Çalışmaq lazımdır ki, yaxşı qardaşlar, mömin uşaqlar, inqilabı həqiqətən, ürəkdən qəbul edənlər mühüm mərkəzlərə getsinlər, yol açıqdır deyə hamı gəlməsin. Allah eləməsin ki, quruluş, İslam və müsəlmanlar bu cəhətdən zərbə alsınlar. Belə mənəvi cəhətlərə çox fikir verməlisiniz.

Məhrum tələbələr

Cənab Rəhami məhrum tələbələrə işarə vurdu. Kredit büdcəsini onların hamısı arasında bölməyə lüzum yoxdur. Burada da prioritetlərə riayət edin. Əgər doğrudan da 800 tümənin az olduğunu düşünürsünüzsə, 1000 tümən nəzərdə tutun. Fərz edin ki, 100 min nəfər 80 min nəfərdir. Yəni müxtəlif tələbə təbəqələri arasında müvazinət və bərabərlik yaratmaq mütləq vacib deyil. Çünki öz şəhərlərində təhsil alanların ehtiyacı yoxdur. Bir qrup da başqa şəhərdə təhsil alır, amma imkanları var. Bir qrup yalnız xərclik pulu istəyir, artıq yox. Bir qrup isə doğrudan da ehtiyaclıdır.

Biz yoxsul və məhrum tələbələrin vəziyyətindən xəbərsiz qalmamalıyıq. Düzdür, kredit verən qurumlar var. Məsələn, İmam Rza (ə) fondu belədir. Bizim bəzi dostlarımız orada işləyirlər. Bu yaxınlarda bizə yazmışdılar ki, bəzi tələbələrə kredit vermək istəyirik. Mən də dəstəklədim. Ola bilsin bəzi tələbələrə başqa yerlərdən də köməklər olunsun, eybi yoxdur, etsinlər, amma siz nazirlik kimi bunu edin.

Ali təhsilin təcrid olunması

Mən bunu qəbul edirəm ki, ali təhsil işləri mediadan çox təcrid olunub. Siz radio və televiziyaya toxundunuz. Buna çarə qılmaq lazımdır. Mən bu işdə sizə ciddi kömək göstərəcəyəm. Siz nə etmək lazım olduğunu düşünün. Mənim sözüm yoxdur, radio və televiziyaya sərəncam verəcək və sizin xəbərlərinizi yaymalarını tapşıracağam. Biz deyərik gəlib reportaj hazırlasınlar, xalq da görsün, sevinsin, bilsin ki, onların övladları nə edirlər və dövlət onlar üçün nə edir.

Teleradio və ali təhsil

Təyinatları və bu kimi xəbərləri verməyiniz çox yaxşıdır. Bir yerə göndərilən səfir, yaxud vali haqda xəbər verilir, İsfahana, yaxud Təbrizə gedən bir müəllim və ya universitet rektoru haqda nə üçün verilməsin?! Siz bu məsələlər barədə fikirləşin. Mən də lazım olsa, kömək edəcəyəm, etirazım yoxdur.

Səfərin faydası

Mən qərara gəlmişəm ki, xalqla birbaşa və yaxından təmasda olmaq üçün ölkə boyu silsilə səfərlərə başlayım. Çünki xalqın bir çox problemlərini uzaqdan, məktub, məlumat, mesaj, nümayəndə və digər bu kimi vasitələrlə öyrənmək olmur. İnsan yerində bir baxışla bəzi məsələləri öyrənə bilər. Əgər sizin fəaliyyətləriniz üçün bu səfərlərdə nəsə etmək lazım olsa, edərəm.

İstedadın mərkəzi

Ölkəmiz istedadın mərkəzidir. Son min ildə ibn sinalar, xarəzmilər, razilər - bəşər elminin əsasını qoyan bu on nəfərin əksəri İrandandır.

Hər halda, biz Allah-Taaladan istəyirik ki, sizə kömək etsin və uğur versin. Biz geri qalmışıq. Allah Qacarlar dövründə və ən çox Pəhləvi dövründə qeyd etdiyimiz bu istedadları tələf edən və əldən çıxaran xəyanətkarlara lənət eləsin! İran istedadın mərkəzidir. Bu məsələ bu günə aid deyil. Ümumiyyətlə, tarixdə və kainatın bütün hadisə və cərəyanlarında məgər İbn Sina kimi neçə nəfər var?! Fərz edin, hər min ildə bunlardan on nəfər yetişir. Son min ildə də bu on nəfərin əksəri İrandandır.

Mən çoxlu adamlardan eşitmişəm ki, bu gün həmyerlilərimiz dünyanın hansı elm və tədqiqat mərkəzlərində çalışırlarsa, parlayırlar. Ümumiyyətlə, iranlılar bacarıqlıdırlar. Bəlkə də bəzi ölkələrin yaxşılarının sayı bizdən çox olsun, amma görkəmli şəxsiyyətləri yoxdur. Nasirəddin şahdan Məhəmmədrza şaha qədər - Allah onların hər birinə lənət eləsin - istedadlıları əziblər. Bu şahların biri o birindən pis olub. Onlardan qabaq da belə olub, amma hələlik qabaqkılarla işimiz yoxdur. Ziyanları bizə birbaşa təsir edənlər bunlardır; vəziyyəti günbəgün pisləşdirdilər və bizi bədbəxtliyin dibinə saldılar.

Təmənnasız və ixlaslı tədqiqat ruhu

O pis, bədbəxt və doğrudan da çirkin rejim mənəviyyatı, maddiyyatı, başucalığını, istedadı - hər şeyi xalqdan aldı. İndi siz onların xarabalıqları üzərində bina tikmək istəyirsiniz. Bu, ağır işdir, gərək çox çalışasınız. Təmənnasız və ixlaslı tədqiqat ruhu aşılamalıyıq ki, tədqiqat üçün qarşılıq gözləməsinlər. Çünki ümumiyyətlə, tədqiqatın layiqli mükafatı yoxdur. Məsələn, mikrobu kəşf etdiyinə görə Pasterə nə qədər pul verilməlidir?! Ümumiyyətlə, buna pul təyin etmək olarmı?! Bu, müqayisəolunasıdır?! Paster kimilər də heç zaman pul üçün tədqiqat aparmamışlar. Əgər pul üçün tədqiqat aparsaydılar, doğrudan da bu yerə çatmazdılar. Avropalıların belə üstün cəhəti vardı. Bizim qədim alimlərimiz də belə olmuşlar. Baxın, Məhəmməd ibn Zəkəriyya Razi kimi böyük alimlər yoxsulluqdan ölürlər, amma bizlər bir iş görəndə tez deyirik ki, pulu nə qədər oldu? Məlumdur ki, bir yerə çatmayacağıq.

Əgər bu xüsusiyyətlər olsa, sizin "Ya Mehdi" proyektiniz daha tez, daha yaxşı tamamlanar və bəhrəsini verər. İnşallah, müvəffəq olasınız.

Allahın salamı və rəhməti olsun sizə!


Gənc, dini və siyasi baxış[22]

Bismillahir-Rəhmanir-Rəhim.

Gənc və gənclik

Bütün əziz qardaş və bacılara, gənclərə, tələbələrə, şagirdlərə, müəllimlərə, tərbiyəçilərə və məsul şəxslərə, xüsusən hörmətli şəhid ailələrinə və əziz müharibə əlillərinə xoşgəldin deyir və sizin hamınız üçün Allahdan uğur və mərhəmət diləyirəm.



Geri   İrəli
Go to TOP