A+
A
A-
Mündəricat Əsas səhifə nur-az.com
Kitabın adı: İslam şəriətində sağlamlıq və uzun ömürlülük elmi və tibbi sübutlarla
Müəllif: Mehdi Tahiri
Naşir: Əsre-rəhayi
Çap tarixi:
Səhifələrin sayı:
Çap növbəsi:
Tirajı:
Geri   İrəli


[57] "Həkim və qocanın münazirəsi", səh. 343.

[58] "Suallar və cavablar", səh.161.

[59] "Həkimlə qocanın münazirəsi", səh. 344, "Həftəlik informasiya" jurnalının1060-cı sayından nəql edərək.

[60] "Məcalis əl-Muhibbin", c.1 səh. 221.

[61] QİÇS Haqda qısa məlumat və statistika

 Nədir  QİÇS?

AİDS / SPID / QIÇS və ya QİDS - yəni, qazanılmış immun çatışmazlığı sindromu immun sistemin ( bədənin müqavimətinin) tədricən zəifləməsinə, orqanizmin müdafiə qüvvəsinin tükənməsinə səbəb olur. Nəticədə orqanizm xəstəliklər üçün "açıq qapı" rolunu oynayır və xəstəlik törədən amillərlə mübarizə edə bilmir. Bu zaman isə ÖLÜM qaçılmaz sonluqdur. Xəstəliyə homoseksual kişilər, fahişələr, narkomanlar arasında daha çox təsadüf edilir. Ancaq bu o demək deyil ki, AİDS yalnız risk qrupu hesab edilən bu insanlar arasında yayılır. Xeyr, burda riskli vəziyyətlər daha əhəmiyyətlidir: təhlükəli cinsi əlaqələr, dezinfeksiya olunmamış tibbi alətlərin istifadəsi, qanköçürmə kimi halları nəzərdən qaçırmaq olmaz. AİDS törədicisi cinsə, yaşa, sosial mövqeyə və seksual oriyentasiyaya məhəl qoymadan hər kəsə yoluxa bilər Bu törədici HİV yəni insan immun çatışmazlığı virusudur. Bütün canlı mayelərdə - qanda, sidikdə, spermada, uşaqlıq yolu və düz bağırsaq sekretlərində, ana südündə aşkarlanır. HİV orqanizmdən kənarda yaşaya bilmir və xoşbəxtlikdən nə məişət, nə də hava-damcı yolu ilə keçmir. Mənbə: www.genclik.iatp.az

AIDS, (Acquired Immune Deficieny Syndrome) orqanizmin immun sistemini çökdürən HIV (Human İmmunodeficency Virus) virusunun yol açdığı bir xəstəlikdir. Dünyada hər gün təxminən 16 min insanın yaxalandığı düşünülən AIDS, immun sistemi çökdürməsi səbəbiylə orqanizmi hər cür mikroba qarşı müqavimətsiz qoyur. HIV virusu, uzun illər səssiz qalsa belə digər xəstəliklərin ortaya çıxmasını sürətləndirib organizmi xəbərsiz bir şəkildə yox edir. Zərərsiz xəstəliklər belə immun sistem pozulmuş insanlarda ağır və ölümcül durumlara səbəb ola bilir.

 AIDS-in Simptomları

-Günlər və ya aylar sürən qızdırma, -Gecə tərləməsi, -İştah azalması, -Uzun müddət davam edən yorğunluq hissi, 10%-dən çox arıqlama, -Oynaqlarda və əzələlərdə ağrı, səbəbi bilinməyən, uzun müddət davam edən boğaz ağrısı, -Səbəbi bilinməyən limfatik düyünlərdə şişmə (limfadenopatiya), -Uzun müddət davam edən ishal (qarın ağrısı)

-Təkrarlayan infeksiyalar

 Mənbə: www.fikrini.de

13.12.07 | İmmun çatışmazlığı və QİÇS–ə qarşı mübarizə

 2006–ci ilin sonunda statistik hesabata əsasən dünyada İİV (insan immune çatışmazlığı virusu) və QİÇS–ə yoluxmuş 40 milyon insan vardır. İndiyə kimi bu epidemiya (böyük ərazilərdə yayılmış yoluxucu xəstəlik) 25 milyon insanın həyatına son qoymuşdur. Hesablamalara görə, daha 6 milyon insan növbəti 1–2 ildə, müalicəsini vaxtında ala bilməməsindən dünyasını dəyişə bilər.

 Azərbaycanda Milli QİÇS Mərkəzinin 1 aprel 2007–ci il tarixli hesablamalarına görə, xəstələrin sayı 1030 nəfərdir. Lakin qeyri–rəsmi məlumatlara görə, onların sayı 10 dəfə çoxdur.

 QİÇS qazanılmış immun çatışmazlığı sindromudur. Yəni immun sistemin zəifləməsi ilə gedən xəstəlikdır. Bu xəstəlik inkişaf etdikcə insanda bir çox fəsadlar baş qaldırır və insan bu xəstəlikdən zəifləyərək tələf olur.

 İmmun çatışmazlığı virusuna yoluxmuş insanlar iki qrupa bölünür. Birincisi, daşıyıcılardır ki, bu insanlar hər hansı yolla İİV–ə yoluxmuş olur, lakin onlarda xəstəliyin heç bir əlaməti olmur. Onlar uzun müddət özlərini sağlam hiss edirlər, oxuyurlar, işləyirlər. İİV–yə yoluxmuş olduqlarını çox vaxt təsadüfən hər hansı proses üçün müayinə olunduqda (məsələn, qadınlar hamiləliklə əlaqədar qadın məsləhətxanalarına getdikdə, xarici səfərə getmək üçün sağlamlıq arayışı lazım olduqda, donor kimi qan vermək istədikdə və ya təsadüfi, qoruyucusuz cinsi əlaqədə olduqdan bir müddət sonra və s. hallarda) öyrənirlər. Əgər bu insanlar sağlam həyat tərzi qaydalarını gözləsələr, sağlam şəraitdə yaşasalar, onlar uzun müddət sağlam qalırlar.

 İkincisi, QİÇS–lə xəstə olanlar bir müddət İİV ilə yaşadıqdan sonra belə insanlarda immun sistemi zəifləyir və onlarda müxtəlif infeksiyalar baş qaldırır. Orqanizm bu infeksiyalarla bacara bilmir, buna görə də onda xəstəlik toplusu əmələ gəlir. Vərəm, müxtəlif iltihabi proseslər, göbələk xəstəlikləri və hətta bədxassəli şişlər insanı getdikcə əldən salır və tələf edir.
 İnsan orqanizmində immun sistemin rolu orqanizmi xarici ziyanverici amillərdən və daxildə əmələ gələn bədxassəli şiş hüceyrələrini məlum edərək qorumaqdır. Çox mürəkkəb prosesləri idarə edən bu sistemin səyi nəticəsində orqanizm xəstəliklərdən sağalır, yad və zərərli maddələrə qarşı mübarizə aparır, təhlükəyə vaxtında lazımi reaksiya verir. İmmun sistemi orqanizmin müdafiəçisidir, ordusudur və bu ordunun əsgərləri immun hüceyrələridir.

 Hər bir virus növünün orqanizmdə sevdiyi toxuma vardır. Məsələn, hepatit virusları qara ciyəri zədələyir, qrip virusları udlağı və burunun selikli qişasını, İİV–in isə ən çox sevdiyi toxuma T–limfositləridir.

 Müəyyən edilmişdir ki, İİV insanın bütün maye mühitlərində tapılır. Amma bunlardan yalnız 5–də onun konsentrasiyası o qədər çoxdur ki, o, bu mayelər vasitəsilə yoluxa bilər. Bunlara aiddir: qan, sperma, qadın cinsiyyət üzvünün mayesi, ana südü, yaralarda olan ifrazat (irin, eksudet və s.) İnsanlar İİV–ə əlsıxmaq, öpüşərkən (ağız suyu ilə) tərlə və ya göz yaşları ilə, öskürmə və asqırma zamanı, ümumi qab–qacaqdan və ya yataqdan, hamam və tualetdən istifadə etdikdə, birgə idmanla məşqul olduqda heyvanlar və ya həşəratlar vasitəsilə yoluxurlar. Yeniyetmə gənclər ailə həyatına  kamillik dövrünə başlayarkən, cinsi yolla keçən xəstəlilklər, o cümlədən İİV və QİÇS haqqında məlumatlanmalıdırlar. İşlənmiş iynə, şpris və digər tibb alətlərindən istifadə edilməməli, manikür alətləri birdəfəlik olmalıdır. İnsanlar İİV və QİÇS–ə yoluxmuş olduqlarını bilmək üçün xüsusi testlərdən anonim olaraq keçə bilər. Əgər birinci dəfədən testin cavabı “müsbət” olubsa, o insanın ən azı 3 ay yoluxmuş olduğu hesab olunur. Müasir zamanda İİV və QİÇS–ə qarşı nə peyvənd, nə də müalicə sağaltma üsulu tapılmayıb. Sağlam həyat tərzi ilə yaşamaq, bədəni möhkəmlətmək infeksiyaya qarşı davamlı olmağa kömək edir. İİV və QİÇS olan insana düzgün qidalanma, yatmaq, istirahət etmək və mütəmadi olaraq idmanla məşğul olmaq məsləhət görülür.

Salamat NƏCƏFOV, Azərbaycan Respublikasının İnsanHüquqları üzrə Müvəkkilinin (Ombudsmanın) Cəlilabad RegionalMərkəzinin baş məsləhətçisi.

Mənbə: http://respublica.news.az/2007/12/13/2044/ (mütərcim)

 

[62] Mənbə: 525-ci qəzet (mütərcim).

[63] "Oğlan və qızların qeyri-qanuni münasibətləri" səh.84.

[64] "Bəqərə", 222.

[65] Qadınlar arasında yayılan xərçəngə, süd vəzi xərçəngi, mədə, uşaqlıq boynu, hemoblastozlar uşaqlıq cismini göstərmək olar (mütərcim).

[66] "İslam baxımından evlənmə gigiyenası", səh. 143, "Delragatocancer Ackermanand" kitabına istinadən, səh. 986, 1962-ci ilin çapı.

[67] "İslam baxımından evlənmə gigiyenası", səh. 143.

[68] "Nümunə təfsiri", c.1, səh. 585.

[69] Alkoqol keyləşdirici maddədir və insanlarda sərxoşluq vəziyyəti yaradır. Alkoqollu içkilər insanın qərarsizlığına, ailədə münaqişəyə, ictimai yerlərdə özünü idarə edə bilməməsinə səbəb olur. Belə adamlar son nəticədə evindən didərgin düşür, sükan arxasında qəza vəziyyəti yaradır, cəmiyyətdə ikrah hissi oyadırlar. Alkoqol insan orqanizminə dağıdıcı təsir göstərir, ağır xəstəliklərə səbəb olur (mütərcim).

[70] "Hocume xamuş", səh. 195.

[71] "Həkim və qocanın münazirəsi", səh. 327, "Spirtli içkilərin ziyanları" kitabına istinadən.

[72] Həmin qaynaq.

[73] "Ailə sağlamlığı", qış 1381 (h.ş), 3-cü sayı, səh. 27.

[74] "Hocume xamuş" səh. 192 və 193.

[75] "Böyük günahlar" səh.249.

[76] "Həkim və qocanın münazirəsi", səh. 327.

[77] "Hərrəməllahu lima fiha minəl-fəsad, min təğyiri ma uqulə şaribiha, həmliha iyyahum əla inkarillah əzzə və cəllə vəl-fəriyəti ələyhi və əla rusulihi və sairi ma yəkunu minhum minəl-fəsadi vəl-qətli", "Muntəxəbu Mizan əl- Hikmə", c. 1, səh. 334.

[78] "Hocume xamuş", səh. 196.

[79] "Hocume xamuş", 192-dən 195-ə qədər səhifələrdən bir hissə.

[80] "Hocume xamuş" səh.192

[81] “Səlamət”" həftəlik jurnalı, tir ayının 10-u (yay) 1385-ci il (h.ş), səh. 3

[82] "“Səlamət”" həftəlik jurnalı, tir ayının 10-u (yay) 1385-ci il (h.ş), səh. 25.

[83] "“Səlamət”" həftəlik jurnalı, tir ayının 10-u (yay) 1385-ci il (h.ş), səh. 30.

[84] "“Səlamət”" həftəlik jurnalı, 10.11.1383 (h.ş) 10-cu sayı, səh. 15.

[85] "Selahe Şeytan", səh. 58.

[86] " Selahe Şeytan", səh. 60.

[87] "İlk universitet son peyğəmbər", c.7.səh.155.

[88] "İlk universitet son peyğəmbər", kitabının xülasəsi, c.7, səh. 162.

[89] "İlk universitet son peyğəmbər", səh. 170 və 173.

[90] "Böyük günahlar", c.1, səh. 248

[91] "Böyük günahlar", c.1, səh. 246.

[92] Həmin qaynaq

[93] "Böyük günahlar",c.1, səh. 248.

[94] "İlk universitet Sonuncu peyğəmbər", c.7, səh. 174.

[95] "Hucume xamuş" səh. 197 "Vəsail əş-Şiə kitabından nəql edərək, c.17, səh. 250.

[96] "Cameul-məsail", Ayətullah Fazil Lənkərani.

[97] "Negahi be musiqi" (musiqiyə bir baxış), səh.9.

[98] "Negahi be musiqi" (musiqiyə bir baxış), səh.36.

[99] "Böyük günahlar", "Musiqinin sinir sisteminə təsiri" və "Musiqiyə bir baxış" kitablarından seçmələr.

[100] "Beheşte cəvanan", səh.357, "Musiqi elm və din baxımndan" kitabına istinadən, səh.48.

[101] "Pasoxha və porseşhaye ruz" səh.125.

[102] "Beheşte cəvanan" səh.359.

[103] "Pasoxha və porseşhaye ruz" səh.126.

[104] "Pasoxha və porseşhaye ruz" səh.125.

[105] "Negahi be musiqi", səh.42.

[106] "İlk universitet və sonuncu peyğəmbər" kitabının xülasəsi, c. 15, səh.183.

[107] "Beheşte cəvanan", səh.361.

[108] "Negahi be musiqi", səh.45.

[109] "Negahi be musiqi", səh.46.

[110] Həmin qaynaq

[111] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 70-ci sayı, 1358-ci il (h.ş).

[112] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 58-ci sayı, 1358-ci il (h.ş), səh.11.

[113] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[114] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 18-ci sayı, 1384-ci il (h.ş).

[115] "Yüz yaşamaq üçün yüz məsləhət", səh. 135.

[116] Qəlbi günahlar haqda dəyərli kitablardan biri də, Şəhid Dəstgeybin "Qəlbi səlim" kitabıdır. Müəllif bu barədə deyir: Qəlbi səlim və böyük günahlar kitabı mənim ömrümün bəhrəsidir.

[117] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[118] Onun şəri hökmünü bilmək üçün, hər bir şəs öz təqlid etdiyi müctehidin fətvasına müraciət etməlidir.

[119] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[120] "Soğate mərg", səh.51.

[121] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 58-ci sayı, 1384-ci il (h.ş), səh. 11.

[122] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 4-cü sayı, 1384-ci il (h.ş), səh. 16.

[123] "Daneşmənd" aylıq jurnalı, 461-ci sayı, 1380-ci il (h.ş) səh. 21.

[124] "Daneşmənd" aylıq jurnalı, 405-ci sayı, səh. 54.

[125] "Daneşmənd" aylıq jurnalı, 419-cu sayı, 1377-ci il (h.ş), səh. 64.

[126] "Daneşmənd" aylıq jurnalı, 58-ci sayı, 1384-ci il (h.ş) səh.11.

[127] "Hucume xamuş", səh 49.

[128] "Hucume", səh 48.

[129] "Soğate mərg" kitabında 10-dan 16-cı sayına qədər, 48-ci səhifədən 50-ci səhifəyə kimi gəlmişdir.

[130] “Səlamət” aylıq jurnalı, 15-ci sayı, 1383-ci il (h.ş), səh.5.

[131] “Səlamət” aylıq jurnalı.

[132] “Səlamət” aylıq jurnalı, 78-ci sayı, 1385-ci il (h.ş), səh.13.

[133] Həmin qaynaq.

[134] Həmin qaynaq.

[135] “Səlamət” aylıq jurnalı.

[136] Həmin qaynaq.

[137] "Soğate Mərg", səh.73.

[138] "Soğate Mərg", səh.117.

[139] Həmin qaynaq.

[140] "“Səlamət”" aylıq jurnalı, 1385-ci il (h.ş) , səh.32.

[141] "Hucume xamuş", 107.

[142] "Hucume xamuş", 108.

[143] Tiryək çəkmək üçün istifadə olunan alət.

[144]" Golşəne lətayef", səh. 73.

[145] "Kafi", c.252.

[146] "Geyim və hicab hekayələri", c. 79, 2-ci cildin təmsillərin nəql etməklə.

[147] "Beheşte cəvanan", səh.235,"Cümhuriye Eslami" qəzetinə istinadən.

[148]" Beheşte cəvanan", səh.266.

[149] "Geyim və hicab hekayələri", səh. 75.

[150]  "“Səlamət”" həftəlik jurnalı, 70-ci sayı, 1385-ci il (h.ş), səh.18.

[151]  "“Səlamət”" həftəlik jurnalı, 62-ci sayı, 1384-cü il (h.ş), səh.10.

 

 

[152]" İlk universitet və Son peyğəmbər",c.19, səh.104.

[153] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[154] "Daneşmən" jurnalı 509-cu sayı, 1384-cü il (h.ş).

[155] İslam baxımından ailə gigiyeniyası, səh.139.

[156] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[157] “Səlamət” həftəlik jurnalı, 1385-ci il (h.ş).

[158] "Daneşmən" jurnalı 509-cu sayı, 1384-cü il (h.ş).

[159] İlk universitet və Son peyğəmbər,c.16, səh.161.

[160] İslam baxımından ailə gigiyeniyası, səh.139-dan 142-ə kimi.

[161] “Səlamət” həftəlik jurnalı.

[162] Daneşmənd jurnalı, 1378 (h.ş)

[163] "Muntəxəbu mizan əl-Hikmə", c.1, səh.445.

[164] Əlavə məlumat üçün sədəqə və ziyarətin... ömürün üzün və qısalığı ilə əlaqəsi bölməsinə müraciət edin. Səh....

[165] İnsan bədənində plasma və ağ qan cisimciyindən ibarət qan tərkibidir.

[166] Üfunətli, qoxulu, iylənmiş

[167] Qurd, həşərat

[168] "Fərhənge mouzuiye mobəlleğan", səh.220.

[169] “Nümunə təfsiri”, müəllif: Məkarim Şirazi, c.1, səh.458.

[170] "İslam və yeni tibb", səh.44.

[171] Freyts Bekr, "Oruc həyatını xilas edə bilər" kitabının ön sözü, səh.19.

[172] Freyts Bekr, "Oruc həyatını xilas edə bilər" kitabı, səh.40.

[173] Freyts Bekr, "Oruc həyatını xilas edə bilər" kitabı, səh.47.

[174] "İlk universitet, son peyğəmbər", c.3, səh.104.

[175] Freyts Bekr, "Oruc həyatını xilas edə bilər" kitabı, səh.154.

[176] Müasir elm baımından orucun əhəmiyyəti, 192-dən 194 qədər səhifələrin xülasəsi.

[177] Metabolizm prosesi

[178] "İslamda tibb və gigiyeniya", səh.145, Muhəmməd ibn Sənanın "Vəsail əş-Şiə" kitabındakı rəvayəti, bab.20, səh.88.

[179]. ”Bəqərə” surəsi, 179.

[180] “Tebbe həkim”

[181] "İslamda tibb və gigiyeniya", səh.152.

[182] "Ailə xəzinəsi", səh.130.

[183] "Tebbe həkim", 109-cu səhifədən 112-ə qədər.

[184] Həmin qaynaq.

[185] "Mizan əl-Hikmənin müntəxəbi", c.2, səh.619.

[186] "Öz həkimimiz olaq", səh.194.

[187] "Müstədrək əl-Vəsail", c.16, səh.234.

[188] "İlk universitet, son peyğəmbər", c.6, səh.226.

[189] "İslam dərmansız həkim", səh.156.

[190] Qara üzümün kişmişi

[191] "Tebbe həkim", səh.127, "Uyunu əxbar ər-Rza", c.1-dən nəql edərək.

[192] Həmin qaynaq.

[193] "Eyni adlı kitab", səh.152

[194] "İlk universitet, son peyğəmbər", c. 3, səh. 142.

[195] "İlk universitet, son peyğəmbər", c.4, səh.127.

[196] "Məfatih", səh.141 və 142, sübh namazının təqibatında.

[197] Əlavə məlumat üçün, yeddinci fəsildə "sədəqə, ziyarət və s. ilə ömrün uzun və qısa olması arasında əlaqəsi" bölməsinə baxa bilərsiniz.

[198] "Mizan əl-Hikmənin müntəxəbi", c.2, səh. 575.

[199] "İlk universitet, son peyğəmbər", c.12, səh. 81.

[200] Fil azarı (elephantiasis) bədənin ayrı-ayrı üzvlərinin (çox vaxt ayaqların) həddindən artıq böyüməsindən ibarət xəstəlikdir (red.)

[201] "Mübəlliglərin mövzular üzrə ensiklopediyası", səh.220.

[202] “Səlamət” həftəlik jurnalının son paraqrafı, 1385 (h.ş) 73-sayı.

[203] Buradada qəm-qüssə deyildikdə, maddi dünya üçün edilən qəm-qüssə nəzərdə tutulur. Çünki axirətlə bağlı olan qəm-qüssə insan həyatında müsbət təsirə və ruh yuksəkliyinə səbəb olur.

[204] "Nəhcül-Bəlağə" (Feyz), səh.1143.

[205] "Qürərül-Hikəm", səh.23.

[206] "Əraf", ayə 31.

[207] "Mizan əl-Hikmə", c.1.

[208] "Aşiqlər diyarı", c.5, səh.342.

[209] "100 mövzu və 500 dastan", səh.325.

[210] "Oruc həyatını xilas edə bilər", səh.154.

[211] "Uzunömürlülüyün sirri", c.1, səh.91.

[212] "Mizan əl-Hikmə", c.1, "əkl" babı.

[213] "Uzun ömürlülüyün sirri", səh.134

[214] Yüz yaşamaq üçün yüz məsləhət, səh.140



Geri   İrəli
Go to TOP